Ontdek de verborgen kracht van mondfuncties
Terwijl je peuter vrolijk bellen blaast of knabbelt op een worteltje, gebeurt er meer dan je denkt.
De interactie tussen de tong, lippen, wangen en kaakspieren is van essentieel belang voor de ontwikkeling van het gezicht en het gebit. Vooral in de peuter- en kleuterjaren wordt hier een stevige basis gelegd.
Vaak wordt de focus gelegd op rechte tanden of een duidelijke spraak, maar de functie van de mond begint al veel eerder. De manier waarop een kind eet, ademt, kauwt, slikt en de tong gebruikt, kan invloed hebben op de ontwikkeling van de kaken en daarmee op de gezichtsvorm.
De rol van de tong in de mondarchitectuur
De tong wordt niet alleen gezien als een spier voor eten en praten, maar speelt ook een cruciale rol in het ondersteunen van de groei van de bovenkaak en het gezicht. In rust hoort de tong tegen het gehemelte te rusten, wat zorgt voor een lichte, constante druk die de bovenkaak breed en symmetrisch helpt te ontwikkelen.
Als een kind veel door de mond ademt of de tong laag houdt, kan dit leiden tot een smallere groei van de bovenkaak, wat weer gevolgen heeft voor de ruimte van tanden en kiezen. De gezichtsontwikkeling kan hierdoor ook beïnvloed worden, bijvoorbeeld in de vorm van een langer en smaller gezicht of een minder goed ontwikkelde onderkaak.
Het belang van kauwen voor mondgezondheid
Kauwen lijkt vanzelfsprekend, maar veel kinderen krijgen tegenwoordig vooral zachte voeding voorgeschoteld. Het is juist van belang om voedingsmiddelen aan te bieden die echt kauwen vereisen voor een gezonde mondontwikkeling.
Kauwen activeert de kaakspieren en stimuleert de groei van de kaken. Denk hierbij aan voedingsmiddelen zoals appels, komkommer, paprika of stevig brood. Het aanbieden van een hele appel in plaats van partjes kan de lippen, tong en kaakspieren extra trainen. Kauwen kan dan gezien worden als een soort workout voor de mond.
Blazen en zuigen als mondtraining
Ook blaas- en zuigbewegingen dragen bij aan de ontwikkeling van de mondspieren. Wanneer kinderen bellen blazen, een veertje wegblazen of drinken met een rietje, oefenen ze ongemerkt de samenwerking tussen lippen, wangen en tong. Het is leuk voor kinderen, maar tegelijkertijd waardevol voor de mondspieren. Het herkennen van belangrijke signalen
Soms geven kinderen zelf al aan dat de mondfunctie extra aandacht nodig heeft. Signalen zoals een open mond in rust, veel door de mond ademen, snurken, regelmatig kwijlen of moeite met kauwen kunnen wijzen op mogelijke problemen. Ook spraakproblemen kunnen voortkomen uit de manier waarop de mondspieren zich ontwikkelen.
Als meerdere van deze signalen aanwezig zijn of blijven bestaan, is het raadzaam om verder onderzoek te laten doen.
Samenwerken voor een holistische aanpak
Een logopedist gespecialiseerd in Oro-Myofunctionele Therapie (OMFT) kijkt niet alleen naar spraak, maar ook naar ademhaling, tongpositie, slikken en de ontwikkeling van het gezicht en de kaken. Vaak wordt samengewerkt met tandartsen, orthodontisten, mondhygiënisten en KNO-artsen. Soms kan ook een osteopaat betrokken worden als houding of bewegingspatronen een rol spelen. Een gezonde mond ontstaat namelijk niet door slechts één aspect te bekijken, maar door het totaalplaatje in overweging te nemen.
En dat totaalplaatje begint vaak met iets simpels: een kind dat leert ademen, zuigen, kauwen en blazen zoals het lichaam bedoeld heeft.
Vind een OMFT-gespecialiseerde logopedist bij jou in de buurt op: OMFT.info/therapeut-vinden
